Co mówi nauka o lubrykantach w seksie analnym

Co mówią badania łącznie

Dowodów jest mniej niż w przypadku stosowania dopochwowego i pochodzą głównie z badań z udziałem mężczyzn mających kontakty seksualne z mężczyznami, prowadzonych w kontekście zapobiegania zakażeniom.

Przegląd systematyczny wykonany na zlecenie WHO wnioskuje, że choć dowody są ograniczone, lubrykanty wydają się akceptowalną opcją dla poprawy zdrowia i dobrostanu seksualnego (Kennedy et al., 2021).

W badaniu dzienniczkowym z udziałem dorosłych kobiet lubrykant na bazie wody wiązał się z większą przyjemnością i satysfakcją w seksie analnym niż jego nieużywanie (Herbenick et al., 2011).

W ankiecie wśród mężczyzn mających kontakty seksualne z mężczyznami w Tanzanii dwie trzecie stwierdziło, że zawsze używa lubrykantu w seksie analnym, a wielu używało go, by ułatwić penetrację (Romijnders et al., 2016).

W kwestii prezerwatywy badanie z udziałem par mężczyzn wiązało jej pękanie z nieużywaniem dodatkowego lubrykantu lub używaniem nieodpowiedniego (Golombok et al., 2001).

Inne prace dodają niuansów: małe badanie wykazało zmiany mikrobioty odbytnicy po zastosowaniu hiperosmolarnego lubrykantu przez siedem dni; u nigeryjskich mężczyzn używanie wazeliny wiązało się z mniejszą różnorodnością mikrobioty; żel z karagenu nie wykazał działania ochronnego przed analnym HPV i miał więcej działań niepożądanych niż placebo; a w badaniu kliniczno-kontrolnym dzielenie się lubrykantem podczas fistingu wiązało się z niedawnym zakażeniem wirusem zapalenia wątroby typu C (Haaland et al., 2018; Laurie et al., 2022; Schmidt et al., 2024).

Ślina pojawia się w kilku pracach jako powszechnie używany lubrykant: w kohorcie mężczyzn z San Francisco prawie dziewięciu na dziesięciu używało jej kiedyś w praktykach analnych (Butler et al., 2009).

W innej kohorcie, czarnoskórych mężczyzn mających kontakty seksualne z mężczyznami w sześciu miastach Stanów Zjednoczonych, używanie śliny jako lubrykantu wiązało się z większą liczbą nowych zakażeń odbytnicy, a przegląd narracyjny przypomina, że rzeżączką odbytu i odbytnicy można się w ten sposób zarazić (Allan-Blitz et al., 2021; Chow et al., 2019).

W dużej ankiecie internetowej z udziałem osób uprawiających seks analny ponad połowa stale używała lubrykantu (Javanbakht et al., 2010).

Reprezentatywna ankieta w Stanach Zjednoczonych pomaga zrozumieć, dlaczego to ważne: około siedem na dziesięć kobiet i jeden na siedmiu mężczyzn zgłaszało ból podczas stosunku analnego, a wielu nie mówiło o tym partnerowi (Herbenick et al., 2015).

W czym badania się różnią

Nie ma jednego przekazu, ponieważ badania mierzą różne rzeczy: przyjemność, ból, pękanie prezerwatywy, mikrobiotę lub zakażenia. Lubrykant może wiązać się z większym komfortem i jednocześnie ze zmianami, których nie umiemy jeszcze interpretować.

Podobnie jest ze śliną: jest bardzo powszechna, ale w badaniach z udziałem mężczyzn mających kontakty seksualne z mężczyznami łączy się z zakażeniami odbytnicy (Butler et al., 2009; Allan-Blitz et al., 2021; Chow et al., 2019).

Ograniczenia dowodów

Wiele z nich to badania obserwacyjne konkretnej grupy, a zmiany w mikrobiocie nie są chorobą (Nowak et al., 2026; Butler et al., 2009; Allan-Blitz et al., 2021). Żadne nie porównuje bezpośrednio rodzajów lubrykantów dostępnych w sprzedaży, a kilka jest starych lub opartych na małych próbach (Golombok et al., 2001; Butler et al., 2009; Haaland et al., 2018).

Badania po kolei

Zebraliśmy 13 zweryfikowanych badań. Każde streszczenie jest naszego autorstwa; cytat w cudzysłowie jest dosłowny i pochodzi z oryginalnego streszczenia w języku angielskim.

Inne tematy w bibliotece

• Lubrykanty dopochwowe13 badań
• Bezpieczeństwo zabawek analnych6 badań